“Şəkərsiz” yazısına aldanmayın: Alimlər gözlənilməz təsiri üzə çıxardı
Şəkərdən imtina edərək “zero”, “diet” və şəkərsiz içkilərə üstünlük verənlər onların daha sağlam seçim olduğunu düşünə bilər. Lakin Kembric Universitetinin yeni araşdırması süni və aşağı kalorili şirinləşdiricilərin orqanizmdə tamamilə təsirsiz olmadığını göstərən nəticələr ortaya qoyub.
Kembric Universitetinin alimləri 39 kommersiya məqsədli şirinləşdiricinin 25 müxtəlif bağırsaq bakteriyasına təsirini laboratoriya şəraitində araşdırıblar. Nəticədə sınaqdan keçirilən şirinləşdiricilərin təxminən dörddə üçünün ən azı bir bakteriya növünün inkişafına təsir etdiyi müəyyənləşdirilib.
Xüsusilə diqqətçəkən nəticə steviyadan əldə edilən izosteviol ilə bağlı olub. Tədqiqat zamanı onun duloksetin adlı dərmanla birlikdə olması sağlam həzm sisteminin qorunmasında rol oynayan iki bağırsaq bakteriyasının inkişafını ciddi şəkildə zəiflədib.
Araşdırmanın müəlliflərindən Sonja Blasche bildirib ki, şirinləşdiricilər çox vaxt metabolik baxımdan neytral məhsullar kimi təqdim edilir, lakin əldə olunan nəticələr bu təsəvvürü şübhə altına alır. Alimlərin fikrincə, şirinləşdiricilər bağırsaq bakteriyaları ilə birbaşa qarşılıqlı təsirə girə, dərman və digər maddələrlə birlikdə olduqda isə bu təsir dəyişə və ya güclənə bilər.
Ancaq burada vacib bir məqam var: araşdırma insanlar üzərində deyil, laboratoriya şəraitində aparılıb. Buna görə alimlər bu nəticələrin insan sağlamlığı üçün birbaşa təhlükə yaratdığını söyləməyin hələ tez olduğunu və əlavə tədqiqatlara ehtiyac olduğunu xüsusi vurğulayırlar.
Yəni araşdırma “şəkərsiz qazlı içkilər təhlükəlidir” hökmünü vermir. Əsas nəticə daha maraqlıdır: şəkəri kalorisiz şirinləşdirici ilə əvəz etmək həmin maddənin orqanizmdə tamamilə passiv olduğu anlamına gəlməyə bilər.
Araşdırmanın nəticələri 2026-cı ilin iyununda Molecular Systems Biology jurnalında dərc olunub.
